Ga naar inhoud

Mondelinge overeenkomst

2014 mei 8
door thom

Ondernemen is vooruitzien en plannen, maar is ook improviseren. Kansen moeten genomen worden op het moment dat ze zich voordoen en dat kan niet altijd met een juridisch waterdicht contract dat in twee- of drievoud wordt getekend. Soms komt u als ondernemer er niet onderuit om mondeling afspraken te maken met bijvoorbeeld leveranciers of klanten.

Hoe zit dat juridisch gezien, vraagt u zich wellicht af? Is een mondelinge overeenkomst rechtsgeldig? Kunt u een mondelinge overeenkomst afdwingen bij de rechter wanneer die niet wordt nagekomen? Waar moet u op letten bij het sluiten van een mondelinge overeenkomst? Allemaal vragen waar u mee geconfronteerd kunt worden. Wij geven u in dit artikel antwoord op deze vragen.

Mondelinge overeenkomst

Juridisch gezien, is een overeenkomst een samenkomst van een aanbod en de aanvaarding van dat aanbod. De wet geeft daarbij aan dat overeenkomsten in beginsel vormvrij gesloten kunnen worden.

Dat houdt in dat een overeenkomst zowel op papier, per e-mail en ook mondeling gesloten kan worden. Een mondelinge overeenkomst is dus in beginsel geldig. Dat geldt overigens ook voor bijvoorbeeld een stilzwijgend aangegane overeenkomst. Een mondelinge overeenkomst is tevens af te dwingen bij de rechter, indien dat nodig blijkt te zijn.

Zoals gezegd: er moet een aanbod zijn (‘Wilt u deze partij veevoer kopen voor 2500 euro?’) en dat aanbod moet aanvaard worden (‘Ja, graag!’). Om een mondelinge overeenkomst tot stand te laten komen, moet het aanbod direct aanvaard worden. De dag erna terugkomen en dan het aanbod van een dag eerder aanvaarden kan niet meer. Een mondelinge overeenkomst kan uiteraard wel tot stand komen indien de verkoper een nieuw aanbod doet (‘Het veevoer is nog steeds te koop voor 2500 euro!’).

Ook indien het aanbod in eerste instantie wordt afgewezen, is het juridisch gezien niet meer mogelijk om (zelfs direct daarna) alsnog het aanbod te aanvaarden. Er kan dan dus (behoudens het doen van een nieuw aanbod) geen mondelinge overeenkomst tot stand komen.

Uitzonderingen

Zoals op elke juridisch regel zijn er een aantal uitzonderingen. In sommige gevallen is het niet mogelijk om een mondelinge overeenkomst te maken. De belangrijkste uitzonderingen:

  • Koopovereenkomst woonhuis (al zijn er ook weer uitzonderingen op de uitzonderingen)
  • Morele verplichtingen (bijvoorbeeld de afspraak om morgen te gaan voetballen is niet juridisch afdwingbaar), al zouden deze afspraken behalve niet tot een mondelinge overeenkomst, ook niet tot een schriftelijke overeenkomst kunnen leiden.

Bewijsproblemen bij de mondelinge overeenkomst

Een mondelinge overeenkomst is rechtsgeldig én is afdwingbaar bij de rechter…. indien u kunt bewijzen dat hij is gesloten. Zegt de wederpartij dat er nooit een mondelinge overeenkomst is gesloten, dan kunt u het nakijken hebben indien u dat niet kunt bewijzen. Een rechter zal een eis die gegrond is op een mondelinge overeenkomst dan ook niet toewijzen als er geen bewijs is en de partijen lijnrecht tegenover elkaar staan.

Ook kan er tussen u en de wederpartij onenigheid ontstaan over de inhoud van de mondelinge overeenkomst. Doordat er niets schriftelijk is overeengekomen, kan niemand meer iets nazoeken en zal dus de inhoud in het geheugen van u en uw wederpartij moeten staan. Helaas werken onze hersenen als een zeef, waar veel informatie doorheen valt, ook soms zaken die broodnodig zijn. Daardoor bent u wellicht van mening dat er 2000 euro was afgesproken, terwijl uw klant/leverancier meent dat er 3000 euro was afgesproken. Ellende én wederom bewijsprobleem.

Bij bewijs voor een mondelinge overeenkomst en/of voor de inhoud daarvan kunt u bijvoorbeeld denken aan:

  • Getuigenverklaringen;
  • Correspondentie waarin de wederpartij de mondelinge overeenkomst (in)direct toegeeft;
  • Gedragingen van de wederpartij waaruit blijkt dat de overeenkomst wel dergelijk is gesloten.

Zijn er geen verdere bewijsmiddelen, dan krijgt u het erg lastig.

Belangrijke mondelinge overeenkomsten

De mondelinge overeenkomst is handig. Als alle overeenkomsten schriftelijk gesloten zouden moeten worden, is het lastig tanken met de bedrijfsauto en moet u een middag uittrekken om koekjes voor bij de koffie te gaan kopen. U zou niet meer aan werken toekomen.

Belangrijke mondelinge overeenkomsten zouden echter niet mogen bestaan in uw onderneming. Dat u een mondelinge overeenkomst sluit met een glazenwasser om de ramen van het bedrijfspand te komen doen is niet zo erg. Dat u een mondelinge overeenkomst sluit met de verhuurder van uw bedrijfspand en met een klant die een grote order plaatst, is dat wel. Komt u in het geval met de glazenwasser in een conflict, dan is dat tot daar aan toe. Komt u in het tweede geval in een conflict, dan is dat een zeer ingrijpende gebeurtenis voor uw onderneming.

Probeer daarom belangrijke mondelinge overeenkomsten te voorkomen. Dat kan niet altijd: soms is een overeenkomst belangrijk, maar wil de wederpartij dat het mondeling gebeurt. Bruce Springsteen trad enkele jaren geleden op bij het festival Pinkpop en had daarvoor een mondelinge overeenkomst. Waarom Pinkpop akkoord ging? Omdat Springsteen anders niet zou komen. Soms kan het niet anders en dan moet u pragmatisch zijn. Echter: wanneer een leverancier of klant per se een mondelinge overeenkomst wil bij belangrijke overeenkomsten, moet u op zijn minst flink doorvragen en achterdochtig zijn.

Mondelinge overeenkomst – Samengevat

Een mondelinge overeenkomst is in de meeste gevallen rechtsgeldig, echter, u moet hem niet voor alles gebruiken. Zet belangrijke afspraken altijd op papier, want als u dat niet doet, kunt u een flink bewijstechnisch probleem verwachten wanneer er een conflict ontstaat over het bestaan van de overeenkomst of de inhoud ervan.

Nog geen reacties

Laat een reactie achter

Let op: In je reactie kun je basis HTML gebruiken. Je e-mail adres zal nooit gepubliceerd worden.

Abonneer je op deze reactiestroom via RSS

Recht voor Bedrijven is een initiatief van:

Wet & Recht Juristen

U kunt hier terecht voor:

> Juridisch advies
> Contracten
> Procederen

Laat uw zaak beoordelen door ervaren juristen.

Neem contact op